μεταβολικό σύνδρομο

Το μεταβολικό σύνδρομο, είναι ένας σημαντικός παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση καρδιοπάθειας, εγκεφαλικού ή διαβήτη, επηρεάζει 1 στους 3 ενήλικες και είναι πιθανό να οδηγήσει θανατηφόρες καταστάσεις

Με τη συνεργασία του Dr. Ανδρέα Μελιδώνη, Παθολόγος-Διαβητολόγος, Συντονιστής Δ/ντης στο Διαβητολογικό και Καρδιομεταβολικό Κέντρο στο Metropolitan Hospital

Δυσμεταβολικό Σύνδρομο Χ

Το μεταβολικό σύνδρομο, που ονομάζεται επίσης ««Δυσμεταβολικό Σύνδρομο Χ», δεν είναι ασθένεια, αλλά ένας συνδυασμός μεταβολικών διαταραχών που συμβαίνουν στον ανθρώπινο οργανισμό και έχουν ως κοινό αιτιολογικό παράγοντα την ινσουλινοαντίσταση (αντίσταση στην ινσουλίνη). Ο συνδυασμός αυτός περιλαμβάνει υψηλή αρτηριακή πίεση, υψηλή χοληστερίνη και υψηλό σάκχαρο καθώς επίσης και αυξημένο λίπος γύρω από την μέση.

Πότε πάσχουμε από μεταβολικό σύνδρομο;

Μέχρι σήμερα δεν έχει βρεθεί ο ακριβής ορισμός του μεταβολικού συνδρόμου, που δίχασε και εξακολουθεί να διχάζει, τον ιατρικό κόσμο. Κατά τη Διεθνή Ομοσπονδία Διαβήτη (IDF) πρέπει να συνυπάρχουν το λιγότερο δύο απ’ τις παρακάτω διαταραχές για να διαγνωστεί το μεταβολικό σύνδρομο:
Περιφέρεια μέσης >94 cm για τους άνδρες και >80 cm για τις γυναίκες
Σάκχαρο νηστείας >100 mg/dl για όλους
Αρτηριακή πίεση >130/85 mmHg για όλους
Τριγλυκερίδια >150 mg/dl για όλους
Χοληστερόλη (καλή) HDL < 40 mg/dl (άνδρες) και < 50 md/dl (γυναίκες)

μεταβολικό σύνδομο

Τι αναφέρει ο ΠΟΥ

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO), αντίθετα, αναφέρει ότι για τη διάγνωση πρέπει να συνυπάρχουν το λιγότερο τρία από τα ακόλουθα κριτήρια:
Περιφέρεια μέσης >102 cm (άνδρες) και >88 cm (γυναίκες)
Γλυκόζη αίματος νηστείας >110 mg/dl για όλους
Αρτηριακή πίεση:
Συστολική πίεση >130mmHg ή Διαστολική πίεση 85mmHg για όλους
Τριγλυκερίδια αίματος >150 mg/dl για όλους
Χοληστερόλη(καλή): HDL < 40 mg/dl για τους άνδρες και < 50 md/dl για τις γυναίκες

Η ηλικία είναι ένας επιπλέον παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου ξεκινώντας από τα 45 έτη για τους άνδρες και τα 55 έτη για τις γυναίκες. Σημαντικό επίσης ρόλο έχουν και περιβαλλοντικοί αλλά και γενετικοί παράγοντες, γεγονός που σημαίνει ότι ορισμένα άτομα έχουν περισσότερο την τάση να παρουσιάσουν μεταβολικό σύνδρομο σε σχέση με άλλα.

Μήπως το έχω και δεν το ξέρω;

Αξίζει να τονιστεί ότι οι ασθενείς που έχουν το μεταβολικό σύνδρομο και δε το γνωρίζουν είναι αρκετοί, καθώς δεν παρουσιάζουν συμπτώματα αφού το σύνδρομο εντοπίζεται μόνο με ειδικές ιατρικές εξετάσεις, αφού συνυπάρχουν οι συνέπειες των μεταβολικών διαταραχών.
Η American Heart Association εκτιμά ότι σχεδόν το 23% των ενηλίκων στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν μεταβολικό σύνδρομο, ενώ στην Ελλάδα το ποσοστό είναι 1 στους 3 ενήλικες.

Πώς προκύπτει;

Διαφορετικές επίσης είναι οι απόψεις των ειδικών και για την κύρια αιτία που οδηγεί στο μεταβολικό σύνδρομο. Το NCEP (Αμερικανικό Εθνικό Πρόγραμμα Εκπαίδευσης για τη Χοληστερίνη θεωρεί ότι η παχυσαρκία και ιδιαίτερα η κοιλιακή παχυσαρκία ευθύνεται για το σύνδρομο ενώ ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και η Παγκόσμια Ομοσπονδία Διαβήτη θεωρούν ότι κύρια αιτία και αφετηρία είναι η ινσουλινοαντίσταση, ανεξάρτητα από την παχυσαρκία.
Το αποτέλεσμα όμως είναι το ίδιο για στις δύο περιπτώσεις: Διαταραχή του μεταβολισμού των λιπιδίων, αρτηριακή υπέρταση και δημιουργία αθηρωματικής πλάκας, ένας συνδυασμός που μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο για σακχαρώδη διαβήτη 8 φορές και τον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου και αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων 4 φορές.

μεταβολικό σύνδρομο

Αντιμετώπιση

Ο ακρογωνιαίος λίθος για την αντιμετώπιση του μεταβολικού συνδρόμου είναι η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η αλλαγή των διατροφικών συνηθειών και του τρόπου ζωής. Ιδιαίτερα η μεσογειακή διατροφή, και η σωματική άσκηση. Η μείωση βάρους, ακόμα και σε ένα ποσοστό της τάξης του 7-10%, είναι ικανή να μειώσει το μεταβολικό σύνδρομο, αρκεί να γίνει αργά και σταθερά στο χρόνο. Μεγάλη σημασία έχει επίσης ο συχνός εργαστηριακός έλεγχος των τιμών γλυκόζης, τριγλυκεριδίων, χοληστερόλης και της αρτηριακής πίεσης.
Συμπερασματικά, η έγκαιρη διάγνωση του μεταβολικού συνδρόμου είναι υψίστης σημασίας πριν εμφανιστεί ο σακχαρώδης διαβήτης, η υπέρταση και η παχυσαρκία. Μη διστάσετε να ζητήσετε συμβουλές για τα σωστά μέτρα πρόληψης και της αντιμετώπισης του μεταβολικού συνδρόμου από τον θεράποντα γιατρό, γιατί έτσι θα τα καταφέρετε.